Ekitaldiak parte-hartze handia izan ez ezik, uraren kudeaketaren ikuspegi tekniko hutsa gainditu eta ura gizarte-justizia, etika eta giza eskubideen ikuspegitik jorratzeko beharra agerian utzi zuen.

Karina Poveda aholkulari independenteak ireki zuen eztabaida, ura baliabide hutsa baino gehiago, gizarte-bizitzaren osagai gisa definituz. Povedaren esanetan, uraren mundu mailako krisiaren sustraiak ez daude eskasia fisikoan, botere-harremanetan, pobrezian eta desberdintasunean baizik. Ildo horretatik, uraren eskuragarritasunaz harago, galdera sakonagoak egin behar direla nabarmendu zuen: nork kudeatzen du ura, nork hartzen ditu erabakiak eta nork geratzen da prozesu horietatik kanpo.

Gobernantza eraginkorra lortzeko, hiru ikuspegi edo «betaurreko» proposatu zituzten: Garapenerako Genero Ikuspegia (GGI), sistemak eraldatzeko helburuarekin (emakumeak soilik barneratu beharrean); ebakitzailetasuna (intersekzionalitatea), klasea, etnia edo lurraldea bezalako faktoreek ahultasunetan duten eragina aitortzeko; eta kultura artekotasuna, urarekiko harreman-modu eta ezagutza anitzak balioesteko.

Teoriatik praktika instituzionalera

Bestalde, Yesenia Segoviak, AKUALeko Genero Arloko arduradunak, programaren esperientzia praktikoa partekatu zuen. Instituzioak nola indartu diren azaldu zuen: genero-ikuspegiaren gabezia identifikatuz, diagnostikoak eginez eta Genero Talde Eragilea sortuz. Horren emaitza gisa, genero-ikuspegia txertatuta duten proiektuetarako eskuliburuak garatu dituzte, eta eskualdeko sareekin lankidetza estutu dute.

Aurrerapenak gorabehera, Segoviak aitortu zuen erronka handiak dituztela oraindik, hala nola genero-arloetarako aurrekontu propioaren falta eta oraindik gizonak lehenesten dituen prestakuntza teknikoaren arrakala. Horri aurre egiteko, berdintasun-batzordeak indartzea, funtsezko adierazleak (KPIak) ezartzea eta kontziliazio eta erantzukizun partekatuaren aldeko politikak sustatzea proposatu zuten.

Lankidetza-eredu berri baterantz

Webinarraren amaiera Juanma Balerdi Euskal Fondoako zuzendariaren eskutik etorri zen. Balerdik kontu-ematearen garrantzia azpimarratu zuen, baita programa nazioarteko agendekin eta egungo araudiarekin (esaterako, Lankidetza eta Elkartasunari buruzko Euskal Legearekin) lerrokatzea ere. Egungo testuinguruan lankidetzaren eta giza eskubideen aurkako mugimenduak kezkatzekoak diren arren, egoera horrek politika publikoak eredu horizontalago, inklusiboago eta erantzunkideagoetarantz egokitzeko aukera ematen duela nabarmendu zuen.

Azkenik, eztabaida-saioan Sandra Salazar AyAko Genero Berdintasunerako eta Kultura Artekotasunerako zuzendariak eta Aitor Landa Euskal Fondoako ordezkariak ordezkaria, gobernantza eraldatzaileak uraren sarbidea, erabakigunea eta onuradunak birdefinitu behar dituela berretsi zuten. Horrek guztiak, AKUAL jasangarritasunaren eta eskubideetan oinarritutako justiziaren erreferente bihurtu du.

Mundu osoko sektore ezberdinetako profesionalen ordezkaritza zabala bildu duen webinar honek, AKUAL programak GHJ 6 helburuak lortzeko duen konpromiso irmoa berretsi du, guztientzako uraren kalitatea bermatzeko borondatea indartuz.